પીએમ મોદીની ગુજરાતને મોટી ભેટ: સાણંદમાં કેઈન્સ સેમિકોન પ્લાન્ટ કાર્યરત, હવે ચિપ ઉત્પાદનમાં ભારતનું નેતૃત્વ

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ 31 માર્ચ, 2026 ના રોજ ગુજરાતના સાણંદ ખાતે કેઈન્સ સેમિકોન (Kaynes Semicon) પ્લાન્ટનું ઉદ્ઘાટન કર્યું છે. આ પ્લાન્ટ ભારતની સેમિકન્ડક્ટર ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત કરવા અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈનમાં ભારતની ભાગીદારી વધારવા માટેનું એક સીમાચિહ્નરૂપ પગલું છે. સાણંદમાં નિર્મિત ઇન્ટેલિજન્ટ પાવર મોડ્યુલ્સ (IPMs) હવે સિલિકોન વેલીની દિગ્ગજ કંપનીઓને નિકાસ કરવામાં આવશે. પીએમ મોદીએ આ પ્રસંગે 'ઇન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન 2.0' અને 'ટેકેડ' પર ભાર મૂકતા જણાવ્યું કે ભારત હવે સેમિકન્ડક્ટર વેલ્યુ ચેઈનના દરેક સ્તરે ડિઝાઇન અને ઉત્પાદન કરવાની ક્ષમતા વિકસાવી રહ્યું છે, જે આગામી દાયકાઓમાં વૈશ્વિક નેતૃત્વ સુનિશ્ચિત કરશે.

પીએમ મોદીની ગુજરાતને મોટી ભેટ: સાણંદમાં કેઈન્સ સેમિકોન પ્લાન્ટ કાર્યરત, હવે ચિપ ઉત્પાદનમાં ભારતનું નેતૃત્વ

પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે ગુજરાતના સાણંદમાં કેઈન્સ ટેકનોલોજી (Kaynes Technology) સેમિકન્ડક્ટર પ્લાન્ટનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું, જે આ સુવિધામાં ઉત્પાદનની શરૂઆત દર્શાવે છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે તેઓ 28 ફેબ્રુઆરીએ માઈક્રોન પ્લાન્ટમાં ઉત્પાદન શરૂ કરવા માટે સાણંદમાં હાજર હતા અને બરાબર એક મહિના પછી કેઈન્સના સીમાચિહ્નરૂપ ક્ષણ માટે પાછા ફર્યા છે, પ્રધાનમંત્રીએ ભારતની સેમિકન્ડક્ટર સફરની ગતિ પર ભાર મૂક્યો હતો. શ્રી મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે, "આ માત્ર સંયોગ નથી, તે ભારતની સેમિકન્ડક્ટર ઇકોસિસ્ટમ જે ઝડપે વિકસી રહી છે તેનો પુરાવો છે."

કેઈન્સ ટેકનોલોજીના નેતૃત્વ, ગુજરાત સરકાર અને પ્લાન્ટના તમામ કામદારોને અભિનંદન આપતા પ્રધાનમંત્રીએ ગર્વ વ્યક્ત કર્યો હતો કે એક ભારતીય કંપનીએ સેમિકન્ડક્ટર ચિપ ઉત્પાદન ક્ષેત્રે પ્રવેશ કર્યો છે. કેઈન્સ હવે વૈશ્વિક સેમિકન્ડક્ટર સપ્લાય ચેઈનનો ભાગ બની ગઈ છે તેના પર પ્રકાશ પાડતાં શ્રી મોદીએ કહ્યું, "આ એક અદ્ભુત શરૂઆત છે. આવનારા દિવસોમાં ઘણી ભારતીય કંપનીઓ, વૈશ્વિક સહયોગ દ્વારા વિશ્વને એક સ્થિતિસ્થાપક સેમિકન્ડક્ટર સપ્લાય ચેઈન આપશે."

પ્રધાનમંત્રીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે આજનો સીમાચિહ્ન ખરેખર 'મેક ઇન ઇન્ડિયા, મેક ફોર ધ વર્લ્ડ' ના મંત્રને સાકાર કરે છે. આ સુવિધા કેલિફોર્નિયા સ્થિત કંપનીને ઇન્ટેલિજન્ટ પાવર મોડ્યુલ્સ (Intelligent Power Modules) સપ્લાય કરી રહી છે અને તેના ઉત્પાદનનો મોટો હિસ્સો નિકાસ માટે અગાઉથી જ બુક થઈ ગયો હોવાથી, તેમણે નોંધ્યું હતું કે સાણંદ અને સિલિકોન વેલી વચ્ચે અસરકારક રીતે એક નવો સેતુ બનાવવામાં આવ્યો છે. શ્રી મોદીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે, "સાણંદમાં બનેલા મોડ્યુલ્સ અમેરિકન કંપનીઓ સુધી પહોંચશે અને ત્યાંથી સમગ્ર વિશ્વને ઉર્જા આપશે."

આ સુવિધામાં ઉત્પાદિત થઈ રહેલા ઇન્ટેલિજન્ટ પાવર મોડ્યુલ્સના વ્યૂહાત્મક મહત્વ પર પ્રકાશ પાડતા, પ્રધાનમંત્રીએ નોંધ્યું હતું કે તેઓ ભારત અને વૈશ્વિક સ્તરે ઇલેક્ટ્રિક વાહન ઇકોસિસ્ટમ અને ભારે ઉદ્યોગોને મજબૂત બનાવશે. તેમણે આવી વૈશ્વિક ભાગીદારીને વિશ્વના સારા ભવિષ્ય માટેના પાયા તરીકે વર્ણવી હતી. પ્રધાનમંત્રી મોદીએ મક્કમતાથી કહ્યું, "આ માત્ર એક ઉત્પાદન વિશે નથી, આ ભારત વૈશ્વિક બજારમાં વિશ્વસનીય સેમિકન્ડક્ટર સપ્લાયર બનવા વિશે છે."

વર્તમાન દાયકાએ લાવેલા પડકારો - રોગચાળાથી લઈને ભૌગોલિક રાજકીય સંઘર્ષો - વિશે વિચારતા પ્રધાનમંત્રીએ અવલોકન કર્યું કે વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન, ખાસ કરીને ચિપ્સ, રેર અર્થ મિનરલ્સ અને એનર્જીમાં, સૌથી મોટી અસર થઈ છે. આ સપ્લાય ચેઈનમાં વિક્ષેપ સમગ્ર માનવતાની પ્રગતિમાં અવરોધ ઊભો કરે છે તે અંગે વાત કરતાં શ્રી મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે, "ભારત જેવો લોકશાહી દેશ આ દિશામાં આગળ વધે તે સમગ્ર વિશ્વના વિકાસ માટે નિર્ણાયક છે."

પ્રધાનમંત્રીએ યાદ કર્યું કે ભારતને વૈશ્વિક સેમિકન્ડક્ટર હબ બનાવવાનો સંકલ્પ કોવિડ મહામારી દરમિયાન જ લેવામાં આવ્યો હતો, જેના કારણે 2021 માં ઇન્ડિયા-સેમિકન્ડક્ટર મિશન શરૂ થયું હતું. સેમિકન્ડક્ટર્સમાં આત્મનિર્ભરતા AI, ઇલેક્ટ્રિક વાહનો, સ્વચ્છ ઉર્જા, સંરક્ષણ અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સમાં આત્મનિર્ભરતા તરફ દોરી જાય છે તે સમજાવતા PM મોદીએ પુષ્ટિ આપી હતી કે, "આ મિશન માત્ર એક ઔદ્યોગિક નીતિ નથી, તે ભારતના આત્મવિશ્વાસની જાહેરાત છે".

મિશનની પ્રગતિની વિગતો આપતા પ્રધાનમંત્રીએ નોંધ્યું હતું કે છ રાજ્યોમાં રૂ. 1,60,000 કરોડથી વધુના 10 પ્રોજેક્ટ્સ પર કામ ચાલી રહ્યું છે, જેમાં કેઈન્સ અને માઈક્રોન પ્રોજેક્ટ્સ અભિન્ન અંગો છે. તેમણે સ્વદેશી ધ્રુવ 64 માઇક્રોપ્રોસેસર (Dhruv 64 microprocessor) ના વિકાસ પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો હતો, જે 5G ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, ઓટોમોટિવ ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇન્ડસ્ટ્રિયલ ઓટોમેશન માટે સુરક્ષિત પ્રોસેસર પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડે છે. શ્રી મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે, "ભારત સેમિકન્ડક્ટર વેલ્યુ ચેઈનના દરેક સ્તરે ડિઝાઇન અને ઉત્પાદન કરવાની ક્ષમતા બનાવી રહ્યું છે."

ભારતની સેમિકન્ડક્ટર મહત્વાકાંક્ષાના આગામી તબક્કાની જાહેરાત કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ આ વર્ષના કેન્દ્રીય બજેટમાં જાહેર કરાયેલા 'ઇન્ડિયા-સેમિકન્ડક્ટર મિશન 2.0' વિશે વાત કરી હતી. સેમિકન્ડક્ટર સાધનો અને સામગ્રીના સ્થાનિક ઉત્પાદન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને, આ નવા તબક્કાનો ઉદ્દેશ્ય ફુલ-સ્ટેક ભારતીય સેમિકન્ડક્ટર ઇકોસિસ્ટમ બનાવવાનો છે. પ્રધાનમંત્રી મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે, "અમારો પ્રયાસ હવે એવી ઇકોસિસ્ટમ બનાવવાનો છે જેથી કરીને અમે સ્થાનિક અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન બંનેમાં મોટી ભાગીદારી કરી શકીએ."

પ્રધાનમંત્રીએ ભારત દ્વારા ભવિષ્ય માટે તૈયાર કાર્યબળ બનાવવાના પ્રયાસો અંગે વાત કરી હતી અને નોંધ્યું હતું કે 85,000 થી વધુ ડિઝાઇન પ્રોફેશનલ્સને તાલીમ આપવાનું લક્ષ્ય ખૂબ જ જલ્દી પ્રાપ્ત થઈ જશે. તેમણે ચિપ્સ ટુ સ્ટાર્ટઅપ (Chips to Startup) કાર્યક્રમ વિશે પણ વાત કરી હતી, જે હેઠળ આશરે 400 યુનિવર્સિટીઓ અને સ્ટાર્ટઅપ્સને આધુનિક ડિઝાઇન ટૂલ્સનો ઉપયોગ કરવાની તક આપવામાં આવી છે, જેના પરિણામે 55 થી વધુ ચિપ્સની ડિઝાઇન અને ઉત્પાદન થયું છે. શ્રી મોદીએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, "ટેકનોલોજી વિકાસ અને કુશળ કાર્યબળ સાથે ચાલવા જોઈએ, ભારત બંને સુનિશ્ચિત કરી રહ્યું છે."

ઉદ્યોગના અંદાજોને ટાંકીને પ્રધાનમંત્રીએ નોંધ્યું હતું કે ભારતનું સેમિકન્ડક્ટર માર્કેટ હાલમાં અંદાજે $50 બિલિયન છે અને આ દાયકાના અંત સુધીમાં તે $100 બિલિયનને પાર કરી જવાનો અંદાજ છે. ભારતની સેમિકન્ડક્ટર સંકલ્પ પ્રત્યે વૈશ્વિક રોકાણકારોમાં અપાર ઉત્સાહ જોઈને પ્રધાનમંત્રી મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે, "અમારું લક્ષ્ય આપણી જરૂરિયાતો માટે મહત્તમ સંખ્યામાં ચિપ્સ અહીં ભારતમાં જ બનાવવાનું છે."

પ્રધાનમંત્રીએ ભારતની પેક્સ સિલિકા (Pax Silica) માં સદસ્યતા અને નેશનલ ક્રિટિકલ મિનરલ્સ મિશનના લોન્ચિંગ સહિત સ્થિતિસ્થાપક કાચા માલની સપ્લાય ચેઈન સુરક્ષિત કરવા માટે ભારતના સમાંતર પ્રયાસો વિશે વાત કરી હતી. તેમણે ખનિજ રિસાયક્લિંગ માટેની 1,500 કરોડની યોજના અને ઓડિશા, આંધ્ર પ્રદેશ, તમિલનાડુ અને કેરળ જેવા દરિયાકાંઠાના રાજ્યોને જોડતા રેર અર્થ કોરિડોર (Rare Earth Corridor) ની જાહેરાત પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. શ્રી મોદીએ કહ્યું, "જો આ કામ 30-40 વર્ષ પહેલાં શરૂ થયું હોત તો સારું હોત, પરંતુ ભારત હવે મિશન મોડમાં આના પર કામ કરી રહ્યું છે."

આ દાયકાને ભારતના 'ટેકેડ' (Techade) તરીકે વર્ણવતા પ્રધાનમંત્રીએ ખાસ જણાવ્યું હતું કે વર્તમાન સમયગાળો માત્ર આર્થિક સ્પર્ધા વિશે નથી પરંતુ ભવિષ્યના ટેક લેન્ડસ્કેપને આકાર આપવા વિશે છે. તેમણે AI અપનાવવામાં ભારતના નેતૃત્વ, ડિજિટલ ઇન્ડિયા અને ફિનટેકની સફળતા અને તાજેતરના AI ઇમ્પેક્ટ સમિટને ટેકનોલોજી પર ભારતીયોના વિશ્વાસ અને તેને અપનાવવાના પુરાવા તરીકે ટાંક્યા હતા. PM મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે, "આપણા સેમિકન્ડક્ટર સેક્ટરના ઉદયથી ભારતની AI ઇકોસિસ્ટમને મોટી તાકાત મળશે."

પ્રધાનમંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે 21મી સદીનું ભારત માત્ર પરિવર્તનનું સાક્ષી નથી પરંતુ તેનું નેતૃત્વ કરવા માટે કટિબદ્ધ છે. ઐતિહાસિક નીતિગત નિર્ણયોની યાદી આપતા - IN-SPACe દ્વારા અવકાશ ક્ષેત્રને ખાનગી ખેલાડીઓ માટે ખોલવું, પરમાણુ ક્ષેત્રમાં ઐતિહાસિક SHANTI બિલ અને ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગમાં મિશન-મોડ રોકાણ - તેમણે કહ્યું કે આ પગલાં આવનારા દાયકાઓ માટે ટેકનોલોજી અને ઉર્જા સુરક્ષાનો પાયો નાખી રહ્યા છે. PM મોદીએ પુષ્ટિ આપી હતી કે, "ભારત દરેક જટિલ ટેકનોલોજીમાં અભૂતપૂર્વ રોકાણ અને સુધારા કરી રહ્યું છે, જે વિશ્વભરના રોકાણકારો માટે એક જબરદસ્ત તક છે."

કેઈન્સ પ્લાન્ટના ઉત્પાદનો વિશ્વની ફેક્ટરી તરીકે ભારતની સફરને વધુ મજબૂત બનાવશે તેવો વિશ્વાસ વ્યક્ત કરતા પ્રધાનમંત્રીએ ઇઝ ઓફ ડુઇંગ બિઝનેસ, ઇઝ ઓફ મેન્યુફેક્ચરિંગ અને ઇઝ ઇન લોજિસ્ટિક્સમાં સતત સુધારો કરવાની સરકારની પ્રતિબદ્ધતાનો પુનરોચ્ચાર કર્યો હતો. તેમણે આ પ્રોજેક્ટ સાથે જોડાયેલા તમામને પોતાની શુભકામનાઓ પાઠવી હતી.

Share On Social Media