વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી આજે જાપાનના વડાપ્રધાન સનાએ તાકાઈચી સાથે નવી દિલ્હીમાં 16મી ભારત-જાપાન વાર્ષિક સમિટનું આયોજન કરશે. આ સમિટમાં બંને નેતાઓ દ્વિપક્ષીય સંબંધોના સમગ્ર પાસાઓની સમીક્ષા કરશે અને વેપાર, ટેકનોલોજી, સંરક્ષણ અને આર્થિક સુરક્ષામાં ગાઢ સહયોગ માટે રોડમેપ તૈયાર કરશે.
તાકાઈચીની ભારતમાં વડાપ્રધાન તરીકેની આ પ્રથમ સત્તાવાર મુલાકાત છે, અને આ સમિટ ઈન્ડો-પેસિફિકમાં વિકસતા ભૌગોલિક રાજકીય અને આર્થિક પડકારો વચ્ચે ભારત-જાપાનના વિશેષ વ્યૂહાત્મક અને વૈશ્વિક ભાગીદારીને વધુ મજબૂત બનાવશે તેવી અપેક્ષા છે.
આર્થિક સુરક્ષા ચર્ચાઓનું મુખ્ય કેન્દ્ર બનવાની છે. બંને પક્ષો 2024માં યોજાયેલી પ્રથમ ભારત-જાપાન આર્થિક સુરક્ષા સંવાદ દરમિયાન ઓળખાયેલા પાંચ પ્રાથમિક ક્ષેત્રો – સેમિકન્ડક્ટર્સ, ક્રિટિકલ મિનરલ્સ, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, સ્વચ્છ ઊર્જા અને માહિતી અને સંચાર ટેકનોલોજી (ICT) – માં સહયોગને મજબૂત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. નેતાઓ સ્થિતિસ્થાપક સપ્લાય ચેઈન, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને ઉભરતી ટેકનોલોજીઓ પર પણ ચર્ચા કરશે.
વેપાર અને રોકાણ અન્ય એક મુખ્ય ફોકસ ક્ષેત્ર હશે. બંને દેશો ભારતમાં જાપાનીઝ રોકાણની પ્રગતિની સમીક્ષા કરશે, જેમાં મુંબઈ-અમદાવાદ હાઈ-સ્પીડ રેલ કોરિડોર, ઔદ્યોગિક કોરિડોર, મેટ્રો રેલ પ્રોજેક્ટ્સ અને ભારતના મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં જાપાનીઝ કંપનીઓની વધુ ભાગીદારી જેવા માળખાકીય પ્રોજેક્ટ્સનો સમાવેશ થાય છે.
સંરક્ષણ અને વ્યૂહાત્મક સહયોગ પણ મુખ્ય સ્થાન મેળવશે, જેમાં દરિયાઈ સુરક્ષા, પ્રાદેશિક સ્થિરતા અને મુક્ત, ખુલ્લા અને સમાવેશી ઈન્ડો-પેસિફિક સુનિશ્ચિત કરવાના પ્રયાસો પર ચર્ચા થવાની સંભાવના છે. બંને નેતાઓ ક્વાડ ફ્રેમવર્ક હેઠળના સહયોગ સહિત પરસ્પર હિતના પ્રાદેશિક અને વૈશ્વિક વિકાસ પર વિચારોનું આદાનપ્રદાન કરશે.
ઊર્જા સુરક્ષા પણ એજન્ડા પરનો એક મુખ્ય મુદ્દો છે. બંને પક્ષો સ્વચ્છ ઊર્જા અને લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) માં વધુ સહયોગની શોધ કરશે, જ્યારે વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન વિક્ષેપો વચ્ચે લાંબા ગાળાની ઊર્જા સ્થિતિસ્થાપકતાને મજબૂત કરવાના પગલાંની પણ ચર્ચા કરશે.
ગયા વર્ષે શરૂ કરાયેલ જાપાન-ભારત માનવ સંસાધન વિનિમય અને સહયોગ માટેની કાર્ય યોજના હેઠળની પ્રગતિની સમીક્ષા પણ સમિટમાં કરવામાં આવશે, જેનો ઉદ્દેશ્ય પાંચ વર્ષમાં પાંચ લાખ લોકોની દ્વિ-માર્ગીય અવરજવરને સરળ બનાવવાનો છે, જેમાં જાપાનમાં કુશળ અને અર્ધ-કુશળ ભારતીય કામદારોનો સમાવેશ થાય છે.
સમિટ બાદ ઘણા સમજૂતી કરારો (MoUs) પર હસ્તાક્ષર થવાની અપેક્ષા છે, જે વ્યૂહાત્મક, આર્થિક અને તકનીકી ક્ષેત્રોમાં બંને દેશો વચ્ચેના સહયોગના વિસ્તરતા વ્યાપને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
