ગાંધીનગરમાં જ્ઞાન-વિજ્ઞાનનો અનોખો સંગમ: IPR ખાતે રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન દિવસની શાનદાર ઉજવણી સંપન્ન
ભારતની શાન ગણાતી અને પ્લાઝમા ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે વિશ્વભરમાં ડંકો વગાડતી સંસ્થા, ‘ઇન્સ્ટિટ્યુટ ફોર પ્લાઝમા રિસર્ચ’ (IPR) ખાતે આ વર્ષે રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન દિવસની ઉજવણી યાદગાર બની રહી છે. ગાંધીનગરના ભાટ ખાતે આવેલા IPR ના વિશાળ કેમ્પસમાં 10 અને 11 જાન્યુઆરી, 2026 ના રોજ બે દિવસીય ભવ્ય વૈજ્ઞાનિક કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યક્રમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય યુવા પેઢીમાં વિજ્ઞાન પ્રત્યે રુચિ કેળવવાનો અને તેમને સંશોધન ક્ષેત્રે પ્રોત્સાહિત કરવાનો હતો. આયોજકોના જણાવ્યા મુજબ, માત્ર ગુજરાત જ નહીં પરંતુ દેશના ભવિષ્ય સમાન વિદ્યાર્થીઓએ જે ઉત્સાહ દાખવ્યો છે, તે કાબિલેદાદ છે.
10-11 જાન્યુઆરીએ IPR કેમ્પસ બન્યું 'સાયન્સ હબ', 3000થી વધુ જિજ્ઞાસુઓએ લીધી મુલાકાત
આ બે દિવસ દરમિયાન IPR કેમ્પસ સામાન્ય જનતા અને વિદ્યાર્થીઓ માટે ખુલ્લું મુકવામાં આવ્યું હતું. સંસ્થાના જણાવ્યા અનુસાર, સવારે 10.00 થી સાંજે 4.00 વાગ્યા સુધીના સમયગાળામાં અંદાજે 3000 થી વધુ લોકોએ આ પ્રદર્શનની મુલાકાત લીધી હતી. IPR જેવી પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થામાં પ્લાઝમા ફ્યુઝન અને અત્યાધુનિક ટેકનોલોજી વિશે જાણવા માટે લોકોમાં ભારે કુતૂહલ જોવા મળ્યું હતું. મુલાકાતીઓ માટે ખાસ ‘ગાઈડેડ ટુર્સ’ (માર્ગદર્શિત પ્રવાસ) નું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં વૈજ્ઞાનિકોએ સ્વયં જટિલ વિજ્ઞાનને સરળ ભાષામાં સમજાવ્યું હતું.
ભવિષ્યના વૈજ્ઞાનિકોની કમાલ: 91 મોડેલ્સ અને 400 વિદ્યાર્થીઓની પ્રતિભા જોઈને સૌ દંગ રહી ગયા
આ કાર્યક્રમનું મુખ્ય આકર્ષણ વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલા વૈજ્ઞાનિક મોડેલ્સ હતા. સમગ્ર ગુજરાતના વિવિધ જિલ્લાઓમાંથી આવેલી શાળાઓએ ભાગ લીધો હતો અને કુલ 91 જેટલા અદભૂત મોડેલ્સ રજૂ કરવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત વિજ્ઞાન ક્વિઝ, પોસ્ટર અને નિબંધ સ્પર્ધા, વક્તૃત્વ સ્પર્ધા અને સ્કીટ (નાટક) જેવી વિવિધ પ્રવૃત્તિઓમાં 400 થી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ ભાગ લીધો હતો. વિદ્યાર્થીઓની સર્જનાત્મકતા અને વિજ્ઞાન પ્રત્યેની સમજ જોઈને ત્યાં ઉપસ્થિત વૈજ્ઞાનિકો પણ પ્રભાવિત થયા હતા. બહારગામથી આવેલા વિદ્યાર્થીઓ અને તેમના શિક્ષકો માટે રહેવાની તથા જમવાની ઉત્તમ વ્યવસ્થા સંસ્થા દ્વારા કરવામાં આવી હતી, જેની વાલીઓએ ભારે પ્રશંસા કરી હતી.
માત્ર વિદ્યાર્થીઓ જ નહીં, શિક્ષકો માટે પણ વિશેષ સ્પર્ધા: IPR ની સુદ્રઢ વ્યવસ્થાને મળ્યો ભારે પ્રતિસાદ
સામાન્ય રીતે વિજ્ઞાન મેળાઓમાં માત્ર વિદ્યાર્થીઓ જ કેન્દ્રમાં હોય છે, પરંતુ IPR એ એક નવો ચીલો ચાતર્યો હતો. અહીં શિક્ષકો માટે ખાસ 'ટીચિંગ એઇડ કોમ્પિટિશન' (શૈક્ષણિક સાધન સ્પર્ધા) યોજવામાં આવી હતી. જેમાં શિક્ષકોએ ભણાવવાની નવી અને સરળ પદ્ધતિઓ માટેના સાધનો વિશાળ પ્રેક્ષકો સમક્ષ રજૂ કર્યા હતા. મુલાકાતીઓની સુવિધા માટે IPR દ્વારા અમદાવાદના આર.ટી.ઓ. સર્કલ અને ગાંધીનગરના પથિકાશ્રમથી મફત બસ સેવાની વ્યવસ્થા પણ કરવામાં આવી હતી, જેના કારણે મોટી સંખ્યામાં વિજ્ઞાનપ્રેમીઓ આસાનીથી પહોંચી શક્યા હતા.
વિજ્ઞાન પ્રત્યેનો ઉત્સાહ ચરમસીમાએ: ઈનામ વિતરણ સાથે ભવ્ય સમાપન
કાર્યક્રમના અંતિમ ચરણમાં વિજેતા વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકોને ઈનામ આપીને સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. બે દિવસના આ ભરચક કાર્યક્રમમાં આયોજકો, સહભાગીઓ અને મુલાકાતીઓ એમ તમામના ચહેરા પર એક સંતોષ અને વૈજ્ઞાનિક મિજાજ જોવા મળ્યો હતો. નિષ્કર્ષરૂપે, IPR નો આ પ્રયાસ માત્ર એક ઉજવણી પૂરતો સીમિત ન રહેતા, રાજ્યમાં વૈજ્ઞાનિક ચેતના જગાડવામાં મહત્વનો ભાગ ભજવશે તે નક્કી છે. રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન દિવસની આ ઉજવણીએ સાબિત કર્યું છે કે ગુજરાતના વિદ્યાર્થીઓમાં વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે આગળ વધવાની અપાર ક્ષમતા રહેલી છે.
