આયુષ્માન આરોગ્ય મંદિર લખપત ખાતે યોજાયો વિશેષ હેલ્થ ચેકઅપ કેમ્પ
કચ્છ જિલ્લાના છેવાડાના સરહદી વિસ્તારમાં આવેલા આયુષ્માન આરોગ્ય મંદિર લખપત ખાતે તારીખ ૧૦ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ પ્રાથમિક શાળાના બાળકોનો આરોગ્ય તપાસ કાર્યક્રમ ખૂબ જ સુવ્યવસ્થિત રીતે યોજવામાં આવ્યો હતો. આ વિશેષ તબીબી શિબિર દરમિયાન શાળામાં અભ્યાસ કરતા ભૂલકાઓનું વજન, ઉંચાઈ અને હિમોગ્લોબિન (Hb) ની ઝીણવટભરી તપાસ કરવામાં આવી હતી. આ ઉપરાંત, બાળકોની રોગપ્રતિકારક શક્તિ વધારવા માટે જરૂરી TiD રસીકરણની પ્રક્રિયા પણ સ્થળ પર જ પૂર્ણ કરવામાં આવી હતી. ઉલ્લેખનીય છે કે, ગ્રામીણ અને અંતરિયાળ વિસ્તારના બાળકોમાં કુપોષણ નાબૂદ કરવા માટે આ અભિયાન ખૂબ મહત્વનું પગલું માનવામાં આવે છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ આરોગ્યલક્ષી રાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમમાં રાષ્ટ્રીય બાલ સ્વાસ્થ્ય કાર્યક્રમ (RBSK) ની તબીબી ટીમ સક્રિયપણે જોડાઈ હતી. આ શિબિરમાં આરબીએસકે મેડિકલ ઓફિસર (RBSK MO) પૂજાબેન અને RBSK MO હરદેવસિંહ ખાસ ઉપસ્થિત રહીને બાળકોની શારીરિક તપાસ કરી હતી. આ સંદર્ભે ફીમેલ હેલ્થ વર્કર (FFW) નીતાબેન, કોમ્યુનિટી હેલ્થ ઓફિસર (CHO) પ્રિયંકાબેન અને મલ્ટી પર્પઝ હેલ્થ વર્કર (MPHW) પ્રશાંતભાઈએ પણ હાજર રહીને સમગ્ર કામગીરીમાં મહત્વપૂર્ણ ટેકનિકલ સહયોગ આપ્યો હતો. તબીબોની આ સંયુક્ત ટીમે દરેક બાળકના હેલ્થ કાર્ડ બનાવીને ભવિષ્યની સારવારનું આયોજન કર્યું હતું.
נוંધવા જોગ છે કે સરકારી આરોગ્ય ટીમ દ્વારા બાળકોમાં જોવા મળતા કુપોષણ અને ઘાતક એનિમિયાને રોકવા માટે વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. હેલ્થ સ્ટાફે શાળાના બાળકોનો આરોગ્ય તપાસ કાર્યક્રમ અંતર્ગત વજન-ઉંચાઈની સચોટ ચકાસણી સાથે હિમોગ્લોબિનનું સઘન સ્ક્રીનીંગ હાથ ધર્યું હતું. જ્યારે કોઈ બાળકમાં લોહીની ઉણપ અથવા વિકાસમાં અવરોધ જણાયો, ત્યારે તેમને જરૂરી વિટામિન્સ અને આયર્નની ગોળીઓનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું હતું. આ ઉપરાંત, જરૂરિયાત ધરાવતા નબળા બાળકોના વાલીઓને પણ બોલાવીને યોગ્ય પોષણક્ષમ આહાર અને ભવિષ્યની સારવાર અંગે વિગતવાર વૈજ્ઞાનિક માહિતી પણ આપવામાં આવી હતી.
TiD રસીકરણ દ્વારા બાળકોને ગંભીર રોગોથી અપાશે રક્ષણ
પ્રાથમિક શાળાના આ નાનકડા બાળકોને ભવિષ્યની સંભવિત શારીરિક આફતોથી બચાવવા માટે રસીકરણ પ્રક્રિયા પર ખાસ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું. સંવાદદાતાના અહેવાલ મુજબ, કેમ્પ દરમિયાન શાળાના લાયક તમામ બાળકોને સમયસર TiD રસીકરણ દ્વારા સુરક્ષિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ રસીના માધ્યમથી નાના બાળકોને ટિટાનસ (ધનુર) અને ડિપ્થેરિયા (ઘાત સર્પ) જેવા અત્યંત જીવલેણ રોગો સામે આજીવન રક્ષણ મળે તે પ્રકારની વહીવટી કામગીરી સફળતાપૂર્વક કરવામાં આવી હતી. રસીકરણની આ ઝુંબેશથી વાલીઓમાં પણ પ્રશાસન પ્રત્યે કૃતજ્ઞતાનો ભાવ જોવા મળ્યો હતો.
વધુમાં, ચોમાસાની આ ઋતુમાં બાળકોમાં ચેપી રોગોનું પ્રમાણ વધવાની શક્યતા વધુ રહેતી હોવાથી આ કેમ્પ સમયસરનો સાબિત થયો છે. આ ઉપરાંત, આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા શાળાના ક્લાસરૂમમાં જઈને બાળકોને વ્યક્તિગત સ્વચ્છતા, નખ કાપવા અને જમતા પહેલા હાથ ધોવા જેવી સારી આદતો અંગે જાગૃત કરવામાં આવ્યા હતા. ગ્રામીણ વિસ્તારમાં અજ્ઞાનતાના કારણે વાલીઓ ઘણીવાર બાળકોના નાના-મોટા રોગોને નજરઅંદાજ કરતા હોય છે. ત્યારે આ પ્રકારની વ્યાપક તપાસ વાલીઓમાં સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે એક નવી જાગૃતિ લાવવા માટે ખૂબ જ કારગત નીવડશે તે નક્કી છે.
જાણવા મળ્યા અનુસાર, આયુષ્માન આરોગ્ય મંદિર લખપત ના સત્તાવાર સૂત્રો દ્વારા જાહેર કરાયેલી એક અહેવાલ યાદીમાં ભવિષ્યના આયોજનો વિશે પણ સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે. આ હેલ્થ સેન્ટર દ્વારા આગામી સમયમાં પણ શાળાના બાળકોના સ્વાસ્થ્યને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપીને નિયમિત અંતરે આવા હેલ્થ ચેકઅપ કેમ્પનું આયોજન કરવામાં આવશે. સ્થાનિક ગ્રામ પંચાયત અને શાળાના આચાર્યએ પણ તબીબી ટીમની આ સરાહનીય કામગીરીને બિરદાવી હતી. આખા લખપત તાલુકાના શૈક્ષણિક અને સામાજિક વર્તુળોમાં આ સરકારી હેલ્થ કેમ્પના પ્રાયોગિક અભિગમની વ્યાપક પ્રશંસા થઈ રહી છે.
આગામી દિવસોમાં આયુષ્માન આરોગ્ય મંદિર લખપત દ્વારા યોજાયેલા આ કેમ્પ બાદ એનિમિયાગ્રસ્ત જાહેર થયેલા બાળકોના સ્વાસ્થ્યમાં કેટલો સુધારો થાય છે તેના પર તબીબો દેખરેખ રાખશે. શાળાના બાળકોનો આરોગ્ય તપાસ કેમ્પ પૂર્ણ થયા પછી પણ RBSK ની ટીમ ફોલો-અપ પ્રક્રિયા ચાલુ રાખશે. શું સરહદી વિસ્તારની તમામ શાળાઓમાં TiD રસીકરણ દ્વારા 100 ટકા બાળકોને કવર કરી શકાશે કે કેમ તે મોટો પ્રશ્ન છે. લખપતની જનતા સ્વાસ્થ્ય વિભાગના આવા પગલાંથી સંતોષ અનુભવી રહી છે.