જૈન સમુદાયે ભરૂચ જામા મસ્જિદ પરિસરમાં ભગવાન મલ્લિનાથની મૂર્તિના પૂજા અધિકારો માટે ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી છે. આ વિવાદ 14મી સદીની ભરૂચ જામા મસ્જિદ સાથે સંબંધિત છે, જ્યાં પાંચ અરજદારોએ 19મા જૈન તીર્થંકર ભગવાન મલ્લિનાથની મૂર્તિની તાત્કાલિક સુરક્ષા અને પૂજા કરવાનો અધિકાર માંગ્યો છે.
આ મુદ્દો આ વર્ષની શરૂઆતમાં સામે આવ્યો હતો જ્યારે જૈનોએ દાવો કર્યો હતો કે મસ્જિદના ભોંયરાના નિરીક્ષણ દરમિયાન ભગવાન મલ્લિનાથની મૂર્તિ મળી આવી હતી. ઇતિહાસકારોના મતે, આ મસ્જિદ 14મી સદીમાં ઘિયાસુદ્દીન તુઘલકના શાસનકાળ દરમિયાન બનાવવામાં આવી હોવાનું મનાય છે. મૂર્તિની શોધ બાદ, સ્થાનિક હિંદુ અને જૈન સંગઠનો દ્વારા એક રેલીનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.
આ સાંપ્રદાયિક તણાવને કારણે કોઈ અનિચ્છનીય ઘટના ન બને તે માટે, ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ (ASI) એ ભરૂચ જિલ્લા કલેક્ટરને સ્મારકની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા વિનંતી કરી હતી. ગુરુવારે, સ્થાનિક નિવાસીઓ હરીશંકર જૈન અને રાહુલ દીવાન સહિતના અરજદારોએ હાઈકોર્ટને સત્તાવાળાઓને મૂર્તિનું રક્ષણ કરવાનો નિર્દેશ આપવા વિનંતી કરી હતી. તેઓએ આશંકા વ્યક્ત કરી હતી કે સ્મારકના સ્વરૂપને લઈને ચાલી રહેલા વિવાદ અને તણાવ વચ્ચે મૂર્તિનો નાશ થઈ શકે છે.
અરજદારોના વકીલે જણાવ્યું હતું કે આ મૂર્તિ જૈન સમુદાય માટે અત્યંત પવિત્ર છે અને તેના સભ્યોને ત્યાં પૂજા કરવાની મંજૂરી મળવી જોઈએ. જો આમ ન થાય તો, તેઓને ડર છે કે મૂર્તિનો નાશ થઈ શકે છે. ASI એ 1909માં જામા મસ્જિદને સંરક્ષિત સ્મારક જાહેર કર્યું હતું અને તેને રાષ્ટ્રીય મહત્વના સ્મારકનો દરજ્જો પ્રાપ્ત છે. હાલમાં, તે પ્રાચીન સ્મારકો અને પુરાતત્વીય સ્થળો અને અવશેષો અધિનિયમ, 1958 હેઠળ સંચાલિત થાય છે.
આ કાયદો નિર્દેશ કરે છે કે સ્મારકનું સ્વરૂપ બદલી શકાતું નથી, પરંતુ ચાલી રહેલા વિવાદને જોતાં, અરજદારોને મૂર્તિની સલામતી અંગે ચિંતા છે. સરકારી વકીલ જી.એચ. વિર્કે જણાવ્યું હતું કે તેમને અરજદારોના કેસમાં કેટલીક યોગ્યતા જણાઈ હતી. જસ્ટિસ નિશા ઠાકોરે આ મામલાની વધુ સુનાવણી શુક્રવાર માટે મુલતવી રાખી છે. અરજદારોએ કેન્દ્ર સરકાર, ASI, રાજ્ય સરકાર અને જામા મસ્જિદની વ્યવસ્થાપક સમિતિને આ કેસમાં પ્રતિવાદી બનાવ્યા છે. અમદાવાદ એક્સપ્રેસ આ ઘટનાક્રમ પર નજર રાખી રહ્યું છે.
