જો તમે તમારા મહેનતથી કમાયેલા પૈસા સુરક્ષિત રીતે વધારવા માંગતા હો અને બેંક ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) કરતાં વધુ સારું વળતર શોધી રહ્યા છો, તો સરકારની નાની બચત યોજનાઓ તમારા માટે યોગ્ય વિકલ્પ છે. આ યોજનાઓ પોસ્ટ ઓફિસ અને બેંકો દ્વારા ઉપલબ્ધ છે અને રોકાણકારોને સુરક્ષિત, નિશ્ચિત વળતર તેમજ ઘણા કિસ્સાઓમાં કર લાભો આપે છે. 2025 માં આ યોજનાઓ પર વ્યાજ દર 7% થી 8.2% સુધીની છે, જે મોટાભાગની બેંક FD કરતાં વધુ આકર્ષક છે. ચાલો 5 શ્રેષ્ઠ નાની બચત યોજનાઓ વિશે જાણીએ.
1. પબ્લિક પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PPF)
PPF દાયકાઓથી રોકાણકારોમાં એક પ્રિય વિકલ્પ રહ્યો છે. તે 7.1% વાર્ષિક વ્યાજ અને 15 વર્ષનો લોક-ઇન સમયગાળો આપે છે, જેને 5 વર્ષના બ્લોકમાં લંબાવી શકાય છે. તમે વાર્ષિક માત્ર ₹500 થી શરૂઆત કરી શકો છો અને મહત્તમ ₹1.5 લાખ સુધીનું રોકાણ કરી શકો છો. PPF માં રોકાણ, વ્યાજ અને પાકતી મુદત બધી કરમુક્ત છે.
2. સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના (SSA)
સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના સૌથી વધુ 8.2% વ્યાજ દર આપે છે. આ યોજના 10 વર્ષથી ઓછી ઉંમરની પુત્રીઓ માટે માતાપિતા દ્વારા ખોલી શકાય છે. વાર્ષિક રોકાણ ₹250 થી ₹1.5 લાખ સુધીનું હોઈ શકે છે. રોકાણ, વ્યાજ અને પાકતી મુદત બધી કરમુક્ત છે.
3. રાષ્ટ્રીય બચત પ્રમાણપત્ર (NSC)
NSC 5 વર્ષના સમયગાળા માટે 7.7% વ્યાજ આપે છે. આ યોજનામાં લઘુત્તમ રોકાણ ₹1,000 થી શરૂ થાય છે. વ્યાજ વાર્ષિક ધોરણે ચક્રવૃદ્ધિ પામે છે અને પાકતી મુદત પર ચૂકવવામાં આવે છે. રોકાણો કર લાભો પણ આપે છે.
4. સિનિયર સિટીઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ (SCSS)
SCSS ૬૦ વર્ષ અને તેથી વધુ ઉંમરના લોકો માટે ૮.૨% વાર્ષિક વ્યાજ દર આપે છે. રોકાણ ₹૧,૦૦૦ થી ₹૩૦ લાખ સુધીનું હોઈ શકે છે. દર ક્વાર્ટરમાં વ્યાજ સીધું બેંક ખાતામાં જમા થાય છે, જેનાથી નિયમિત આવક સુનિશ્ચિત થાય છે.
5. કિસાન વિકાસ પત્ર (KVP)
કિસાન વિકાસ પત્રમાં રોકાણ લગભગ ૧૧૫ મહિનામાં (આશરે ૯ વર્ષ અને ૭ મહિના) બમણું થાય છે. વ્યાજ દર ૭.૫% છે. આ સરકાર સમર્થિત, સલામત અને સરળ રોકાણ વિકલ્પ છે.
કેવી રીતે અને ક્યાં રોકાણ કરવું
આ બધી યોજનાઓ ભારતભરમાં પોસ્ટ ઓફિસ અને પસંદગીની બેંક શાખાઓમાં ઉપલબ્ધ છે. રોકાણ કરવા માટે, તમે ફોર્મ ભરવા અને KYC દસ્તાવેજો સબમિટ કરવા માટે શાખાની મુલાકાત લઈ શકો છો. કેટલીક બેંકોમાં PPF અને SSA માટે ઓનલાઈન રોકાણ વિકલ્પો પણ ઉપલબ્ધ છે.
