વડોદરા | રાજ્ય સરકારના માર્ગદર્શન હેઠળ વડોદરા જિલ્લા વહીવટીતંત્ર દ્વારા સુશાસન અને સ્વચ્છતાના ક્ષેત્રે એક અનોખી મિસાલ કાયમ કરવામાં આવી છે. સપ્ટેમ્બરના પ્રથમ સપ્તાહ સુધીના આંકડાઓ દર્શાવે છે કે, જિલ્લામાં ચાલી રહેલા પાંચ દિવસીય સઘન સફાઈ અભિયાન અને ગ્રામ્ય કક્ષાએ સરકારી યોજનાઓના સંતૃપ્તીકરણ માટે યોજાયેલા મેગા કેમ્પોમાં વહીવટીતંત્રએ ઐતિહાસિક કામગીરી કરી છે. એક તરફ જિલ્લાને સ્વચ્છ બનાવવા માટે યુદ્ધના ધોરણે સફાઈ કામગીરી થઈ રહી છે, તો બીજી તરફ છેવાડાના માનવી સુધી કલ્યાણકારી યોજનાઓ પહોંચાડવા માટે વિક્રમજનક ઝડપે અરજીઓનો નિકાલ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
વડોદરા જિલ્લામાં ચલાવવામાં આવેલા પાંચ દિવસીય સઘન સફાઈ અભિયાન અંતર્ગત અત્યાર સુધીમાં કુલ ૧૭૨૫ ચોરસ કિલોમીટર વિસ્તાર અને ૨૩૦૯ કિલોમીટર લાંબા માર્ગોને આવરી લેવામાં આવ્યા છે. આ ઝુંબેશ દરમિયાન કુલ ૭૬૧૦ મેટ્રિક ટન જેટલો કચરો એકત્ર કરી તેનો વૈજ્ઞાનિક ઢબે નિકાલ કરવામાં આવ્યો છે.
દૈનિક કામગીરીના આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો, ૧ સપ્ટેમ્બરના રોજ ૫૬ મેટ્રિક ટનથી શરૂ થયેલી આ કામગીરીએ જનભાગીદારીથી વેગ પકડીને ૩ થી ૬ સપ્ટેમ્બર દરમિયાન રોજના સરેરાશ ૧૬૦૦ થી ૧૮૦૦ મેટ્રિક ટન કચરાના નિકાલની નોંધપાત્ર સપાટી વટાવી છે. આ અભિયાનના ફળસ્વરૂપે શહેર અને જિલ્લાના રસ્તાઓ, જાહેર સ્થળો, બજારો અને રહેણાંક વિસ્તારોની સ્વચ્છતામાં નોંધપાત્ર સુધારો જોવા મળ્યો છે. ડોર-ટુ-ડોર કચરાનું કલેક્શન, સમયસર પરિવહન અને ભીના તથા સૂકા કચરાના વ્યવસ્થાપનને વધુ સુદ્રઢ કરવામાં આવ્યું છે, જેનાથી જાહેર સ્થળોએ કચરાના ઢગલા થવાની સમસ્યામાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. આ ઉપરાંત, સતત મોનિટરિંગ થકી નાગરિકોમાં કચરાના વર્ગીકરણ અને જવાબદાર નિકાલ અંગે જાગૃતિ પણ વધી છે, જે ભવિષ્ય માટે એક ટકાઉ સ્વચ્છતા પ્રણાલીનો પાયો નાખે છે.
સ્વચ્છતાની સાથે સાથે સુશાસનના મોરચે પણ વડોદરા જિલ્લાએ તા. ૦૧ સપ્ટેમ્બરથી તા. ૦૬ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ દરમિયાન ગ્રામ્ય સ્તરે યોજાયેલા મેગા કેમ્પોમાં અદભુત પરિણામો મેળવ્યા છે. વિવિધ સરકારી યોજનાઓના સો ટકા કવરેજના ઉદ્દેશ્યથી યોજાયેલા આ કેમ્પોમાં કુલ ૧,૧૭,૩૫૫ નવા ફોર્મ ભરાયા હતા. જેમાંથી વહીવટીતંત્રની ત્વરિત અને પારદર્શક કાર્યપ્રણાલીના પરિણામે ૧,૧૬,૮૦૬ જેટલી અરજીઓને સ્થળ પર જ મંજૂરી આપી દેવામાં આવી છે. આ આંકડાઓ દર્શાવે છે કે સરકારની કલ્યાણકારી યોજનાઓ વચેટિયાઓ વિના સીધી રીતે લાભાર્થીઓ સુધી કેટલી ઝડપથી પહોંચી રહી છે.
આ મેગા કેમ્પોમાં નાગરિકોની પાયાની જરૂરિયાતોને લગતી કામગીરીમાં મહત્તમ સફળતા મળી છે. ખાસ કરીને અન્ન સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા રેશનકાર્ડને લગતી ૨૮,૮૩૨ અરજીઓ અને ૧૯,૫૯૭ ઈ-કેવાયસી (ઈ-કેવાયસી) અરજીઓનો સ્થળ પર જ નિકાલ કરાયો છે. આરોગ્ય સુરક્ષા પૂરી પાડવા માટે 'પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય યોજના' હેઠળ ૧૪,૬૬૨ જેટલા નવા ફોર્મ ભરાયા અને તેમાંથી ૧૪,૨૯૯ અરજીઓ મંજૂર કરવામાં આવી છે. આ સાથે ૯,૩૭૩ નાગરિકોને હેલ્થ એન્ડ વેલનેસ કાર્ડનો લાભ પણ વિના વિલંબે આપવામાં આવ્યો છે. મહિલા સશક્તિકરણ અને બાળ કલ્યાણને પ્રાધાન્ય આપતા, પૂર્ણાશક્તિ યોજના હેઠળ ૧૪,૬૭૬, માતૃશક્તિ યોજના હેઠળ ૮,૩૩૭, નમો શ્રી યોજના અંતર્ગત ૨,૧૪૯ અને બાલશક્તિ યોજના હેઠળ ૩,૨૦૧ જેટલી અરજીઓને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. નમો લક્ષ્મી અને નમો સરસ્વતી જેવી શિક્ષણલક્ષી યોજનાઓમાં પણ અઢી હજારથી વધુ કન્યાઓ અને વિદ્યાર્થીઓને આવરી લેવાયા છે.
ખેડૂતો, નિરાધાર અને સામાન્ય વર્ગના કલ્યાણ માટે પણ આ કેમ્પો આશીર્વાદરૂપ સાબિત થયા છે. ફાર્મર રજિસ્ટ્રીમાં ૧,૪૯૫ અરજીઓ, નિરાધાર સહાય યોજના અંતર્ગત ૩,૧૧૪ અરજીઓ અને વિવિધ બેન્ક આધારિત સામાજિક સુરક્ષા યોજનાઓમાં ૫૫૫ અરજીઓ મંજૂર કરાઈ છે. આ ઉપરાંત, આવકના દાખલા, જાતિના પ્રમાણપત્રો, નોન-ક્રીમીલેયર સર્ટિફિકેટ તેમજ જન્મ, મરણ અને લગ્નની નોંધણી જેવા આવશ્યક દસ્તાવેજો માટે આવેલી આશરે ચાર હજાર જેટલી અરજીઓનો પણ વહીવટીતંત્ર દ્વારા કોઈ પણ પ્રકારની લાલફીતાશાહી વિના નિકાલ કરવામાં આવ્યો છે. આમ, વડોદરા જિલ્લા વહીવટીતંત્ર દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલ આ સઘન કામગીરી રાજ્ય સરકારની સેવાઓને લોકોના ઘરઆંગણે પહોંચાડવાની દ્રઢ પ્રતિબદ્ધતાનું ઉત્કૃષ્ટ અને અનુકરણીય ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે.
જ્યારે પ્રશાસન અને પ્રજા વચ્ચેનો સેતુ આટલો પારદર્શી અને ત્વરિત બને છે, ત્યારે જ કલ્યાણકારી સરકારી યોજનાઓ ખરા અર્થમાં કાગળ પરથી ઉતરીને વાસ્તવિકતા બને છે. વડોદરા પ્રશાસનનું આ સેવાકીય અને સ્વચ્છતા લક્ષી સરવૈયું ગુજરાતના અન્ય તમામ જિલ્લાઓ અને સમગ્ર દેશના વહીવટી માળખા માટે પ્રેરણારૂપ પ્રકાશસ્તંભ છે.
